Kinderen en emoties: pesten, anders zijn en morele dilemma’s

De sociaal emotionele ontwikkeling van het kind staat in een aantal van mijn kinderboeken centraal. Eigenlijk vind ik het thema ‘anders zijn’ beter dan pesten. Ieder kind is bijzonder. Gelukkig zijn we allemaal anders. Soms is anders zijn toch een reden om gepest te worden. In de volgende boeken staat dit thema centraal: Eentje Geentje het lieveheersbeestje (4-7 jaar), Spookboot in het moeras (8-10 jaar) en Vriendschap on-line (10-12 jaar). In ‘Daan durft’ en ‘Daan in actie’ overwint Daan zijn faalangst en onzekerheid. ‘Rustig aan stuiterbal‘ Harm is impulsief en heeft moeite met zijn concentratie. In elk boek komen in een boeiend verhaal sociaal-emotionele thema’s aan de orde. Zo leren kinderen door te lezen zichzelf en anderen beter begrijpen. In Vriendschap on- line zijn ook levensvragen rond geboorte en dood verwerkt. In het Raadsel van Dennendaal en in de wonderlijke ontdekking op Dennendaal (8-10 jaar) wordt door de hechte vriendschap, moed en trouw van de hoofdpersonen uit het verhaal een raadsel uiteindelijk opgelost.

In Ontmoeting in de nacht en Smsje in de nacht staat een ‘moreel dilemma’ van Celeste, de hoofdpersoon, centraal. Ze zit in de brugklas en worstelt met de vragen: Waar sta ik voor, wie zijn mijn vrienden en wat is het goede? Zo komt ze bij de juiste keuzes die bij haar horen.

Klik hier voor schoolbezoek met thema: pesten en vriendschap

In het boek Noodkreet (Callenbach 2011) staat het thema eenzaamheid centraal.

Noodkreet

Jack is dertien jaar en hard op weg om een topviolist te worden. Zijn ouders sparen kosten noch moeite om hem daarbij zo goed mogelijk te helpen. Als zijn vader in het buitenland gaat werken, zijn moeder ook een baan neemt terwijl hun huis al te koop staat, voelt Jack zich erg schuldig. Alles lijkt om zijn vioolcarričre te draaien. Hij slaapt slecht, kan zich niet goed concentreren, geeft er de brui aan op school en raakt de viool ook niet meer aan. Hij voelt zich eenzaam en onbegrepen. Het gaat zo slecht dat hij een plan verzint om niemand meer tot last te zijn…

ISBN 978902662100
Callenbach aug 2011
   
Ontmoeting in de nacht

Als Celeste (12) gaat na de zomervakantie samen met haar vrienden Hugo, Jan en Kim naar de middelbare school. Ze heeft haar vriendenclub enorm gemist, ondanks de leuke vakantie in Frankrijk.
Met Hugo was het aan vlak voor de zomervakantie, maar ze heeft al wekenlang niets van hem gehoord. Tegelijkertijd is hij wel erg vaak in de buurt van Naomi te vinden. Moet ze zich zorgen maken? Als iemand ’s nachts spoorloos verdwijnt tijdens een tienerfeest komt Celeste met haar vrienden in actie…
Het verhaal gaat over vriendschap en loyaliteit.
 
   
Eentiende punt 10+ /12+

Een thema in dit verhaal is het ‘gezien worden en vooral ook het niet gezien worden’ van de hoofdpersonen Lisa (13) en haar broer Paul.(11).
Verhaal is voor kinderen van groep 7 en 8, ze zijn al bezig met ‘hoe het op de middelbare school toegaat’, willen meer weten. In Eentiende punt gaat het vooral om de belevingen en emoties en hoe hier de omgeving op reageert, uiteraard spannend beschreven. De spanning zit dus niet in gebruik van geweld of verdovende middelen of alcohol. Gelukkig is dat ook geen realiteit voor iedere puber.

Puber maakt heel veel mee. Heeft vanuit zijn ‘zwart-wit’ denken nog beperkte mogelijkheid om te reageren, ong. 1/3 kan kind zelf problemen oplossen en 2/3 moet aangereikt worden door de omgeving. Te vaak wordt gedrag van jonge mensen geďnterpreteerd als pubergedrag, dus lastig. Terwijl ze gewoon aandacht nodig hebben, even een gesprekje, een uitleg of een knuffel.
Leerkrachten staan voor grote klassen, programma staat al vast, enorme tijdsdruk, persoonlijke aandacht is bijna onbegonnen werk. Mentorles is voor problemen. Het gaat vaak niet om problemen maar om aandachtspunten, een gesprek over het leven/ wat je allemaal meemaakt..

In Eentiende punt voelt Lisa zich niet gezien en niet begrepen, haar gedrag wordt als niet betrokken bestempeld, het gaat steeds slechter op school. Eerst begrijpen haar ouders Lisa ook niet, stellen eisen en ze hebben het tevens druk met zichzelf. Pas als haar ouders het voor haar opnemen, komt er een wending in het verhaal. Ook voor ouders is het lastig om inzicht te hebben in deze leeftijd omdat een groot deel op de middelbare school afspeelt en uit communicatie (verbaal/non verbaal) niet altijd duidelijk is waar het omgaat. Boek een aanrader voor ouders omdat het realistisch beschreven is.

Uitgever zeer positief over Eentiende punt, heeft gevraagd serie te schrijven voor 10+ /12+.
   
De nacht van groep acht

In dit verhaal wordt groep 8 op de proef gesteld, ruzies worden bijgelegd en er vormt zich een hechte groep tijdens het schoolkamp. Wat zijn de gevoelens van een elfjarige en hoe lossen ze onderling conflicten op?
 
   
  Eentje Geentje, het lieveheersbeestje
 
Alle lieveheersbeestjes zijn hetzelfde, alleen Eentje Geentje is anders. De meeste lieveheersbeestjes plagen hem daarom, maar de koning, de belangrijkste figuur in lieveheersbeestjesland, vindt juist dat het anders zijn Eentje Geentje bijzonder maakt.
Dit prentenboek is onder het thema: anders zijn/pesten opgenomen in de Vijftig Wereldboeken o.a. met spelsuggesties en taalactiviteiten.
  
illustraties:
Gerda Westerink
Uitgever: Christofoor
 
Spookboot in het moeras
 
Waar is de spookboot gebleven? Annet en Claar gaan op onderzoek uit. In de spookboot woont een jongen uit een asielzoekerscentrum. Hij doet anders, praat anders en is bang … De kinderen worden vrienden en helpen jager Jakkes met een dierenopvang.
 
illustraties:
Gerda Westerink
Uitgever: Christofoor 
 
  Vriendschap on-line
 
In vriendschap on-line wordt Bas gepest met baby Bas. Hij kleurt dan ook roze als hij in de klas iets moet zeggen. Karin sluit vriendschap met Bas. Ze ontdekt dat Bas zijn kleine zusje als baby verloren heeft. Het geplaag slaat om in waardering en vriendschap…
 
illustraties: Gerda Westerink
Uitgever:NZV Kwintessens
De volgende thema’s zijn verwerkt in het verhaal: relaties op school, in een groep vrienden en tussen kinderen en ouders:
   

Het raadsel van Dennendaal

1llustraties: Gerda Westerink
Uitgever:NZV Kwintessens (2004)
 
   
De wonderlijke ontdekking op Dennendaal (2005)
 
De bomen in het bos hebben de ‘stippenziekte’, ze worden gekapt. De CTH komt in actie en zorgt ervoor dat de hele school mee gaat doen. Kunnen ze het bos redden?

Illustraties: Gerda Westerink
Uitgever:NZV Kwintessens